تونس کشوری است که در هر گوشهاش ردی از تاریخ دیده میشود؛ از ویرانههای کارتاژ تا بلوارهای فرانسویساز. برای مسافران سفر به تونس، دیدن تابلوهای خیابانی دوزبانه (عربی-فرانسوی) و معماری اروپایی در کنار مساجد قدیمی، سوالبرانگیز است. ریشه این تضاد و تنوع فرهنگی به ۷۵ سال استعمار فرانسه برمیگردد. در این مقاله، تاریخ پرفرازونشیب این کشور را بررسی میکنیم.
گاهشمار مهم تاریخ معاصر تونس
خلاصه اتفاقات مهم از استعمار تا استقلال در جدول زیر آمده است:
| سال رویداد | اتفاق مهم | نتیجه |
|---|---|---|
| ۱۸۸۱ | امضای پیمان باردو | آغاز تحتالحمایگی فرانسه |
| ۱۹۲۰ | تاسیس حزب دستور | شروع مبارزات سیاسی |
| ۱۹۵۶ | پروتکل استقلال | پایان استعمار و خروج فرانسه |
| ۱۹۵۷ | لغو سلطنت | اعلام جمهوری توسط بورقیبه |
چرا فرانسه تونس را اشغال کرد؟
در اواخر قرن ۱۹، رقابت بین قدرتهای اروپایی برای تسلط بر آفریقا به اوج رسیده بود. تونس به دلیل موقعیت استراتژیک در مدیترانه و همسایگی با الجزایر (که قبلاً مستعمره فرانسه شده بود)، هدفی جذاب بود. بحرانهای مالی حاکمان وقت تونس و بدهیهای خارجی، بهانه لازم را به فرانسه داد تا در سال ۱۸۸۱ نیروهای خود را وارد خاک این کشور کند.
نوع استعمار: نظام تحتالحمایگی (Protectorate)
برخلاف الجزایر که رسماً بخشی از خاک فرانسه محسوب میشد، تونس یک "کشور تحتالحمایه" بود. این یعنی:
- حفظ ظاهر: پادشاه محلی (بیگ) همچنان بر تخت بود، اما قدرت اجرایی نداشت.
- قدرت واقعی: "مقیم ارشد" فرانسوی تمام تصمیمات نظامی، مالی و خارجی را میگرفت.
- تغییر فرهنگی: سیستم آموزشی و اداری کاملاً فرانسوی شد. اگر با مجری تور تونس سفر کنید، میبینید که هنوز هم نان باگت و زبان فرانسه بخشی از زندگی روزمره مردم است.
مبارزه برای آزادی: ظهور حبیب بورقیبه
استقلال تونس داستان یک مبارزه هوشمندانه بود. حبیب بورقیبه، وکیلی تحصیلکرده در فرانسه، رهبری حزب "نئو دستور" را بر عهده گرفت. او با ترکیبی از مذاکره و فشار مردمی، فرانسه را وادار به عقبنشینی کرد. سرانجام در ۲۰ مارس ۱۹۵۶، تونس طعم آزادی را چشید.
تونسِ مدرن و میراث استقلال
پس از استقلال، بورقیبه اصلاحات جسورانهای انجام داد که تونس را از سایر کشورهای عربی متمایز کرد:
- حقوق زنان: لغو چندهمسری و اعطای حق طلاق به زنان (بسیار جلوتر از زمان خود).
- آموزش رایگان: گسترش مدارس مدرن در سراسر کشور.
- سکولاریسم: کاهش نفوذ نهادهای مذهبی سنتی در قوانین.
امروزه، گردشگرانی که با تور نوروزی به این کشور میروند، حاصل این اصلاحات را در فضای باز اجتماعی و فرهنگ مترقی تونس مشاهده میکنند.
مدارک لازم برای سفر به تونس
برای بازدید از این کشور تاریخی و زیبا، ایرانیان نیاز به ویزا دارند. خوشبختانه شرایط ویزای تونس نسبت به شینگن آسانتر است، اما تکمیل مدارک ضروری است:
- پاسپورت با حداقل ۷ ماه اعتبار.
- یک قطعه عکس پرسنلی جدید.
- رزرو قطعی هتل و پرواز (واچر).
- تکمیل فرم درخواست ویزا.
پیشنهاد فصل سفر
اگر به دنبال هوای معتدل و شنا در مدیترانه هستید، تور تابستان بهترین گزینه است. اما برای کویرگردی و بازدید از سایتهای تاریخی بدون گرمازدگی، فصل پاییز و زمستان را پیشنهاد میکنیم.